ຫໍພຣະແກ້ວ ວຽງຈັນ

ຫໍພຣະແກ້ວ ວຽງຈັນ

Posted by

ຫໍພຣະແກ້ວ ວຽງຈັນ
ໂດຍ: ໂຄຈອນ ແກ້ວມະນີວົງ ຫົວໜ້າອຳນວຍການ
ຫໍພິພິດທະພັນຫໍພຣະແກ້ວ

ຮູບວາດ ຂອງ ຫໍພຣະແກ້ວ ອະດີດ

ເມືອງວຽງຈັນ ແມ່ນເມືອງໜຶ່ງທີ່ເກົ່າແກ່ຂອງລາວ ຕັ້ງຢູ່ຕາມລ່ອງ ແມ່ນໍ້າຂອງຕອນກາງ ເປັນເມືອງທີ່ມີບົດບາດ ແລະ ເປັນໃຈກາງ
ທາງດ້ານການເມືອງ ເສດຖະກິດ ວັດທະນະທຳ ແລະ ສັງຄົມ ຜ່ານໄລຍະປະຫວັດສາດຍາວນານປະມານ 1.200 ກວ່າປີມາແລ້ວ
ເຄີຍໄດ້ພົວພັນແລກປ່ຽນ ວັດທະນະທຳນຳກັບຈີນ ແລະ ອິນເດຍບູຮານ ກໍຄືກັບປະເທດອື່ນໆ ຢູ່ອາຊີອາຄະເນ.
ເມືອງວຽງຈັນ ພາຍຫລັງທີ່ພຣະເຈົ້າຟ້າງຸ່ມ ສະຖາປະນາອານາຈັກລ້ານຊ້າງຢູ່ເມືອງຊວາ (ຊຽງດົງ,ຊຽງທອງ,ປັດຈຸບັນຫລວງພຣະບາງ)
ໃນປີ ພ.ສ 1896 (ຄສ1353) ແລະໄດ້ເຕົ້າໂຮມ ບັນດາເມືອງລາວບູຮານ ເຂົ້າເປັນອານາຈັກລ້ານຊ້າງ ເອກະລາດ ເອກະພາບ
ເມື່ອປີ ພ.ສ 1900 (ຄ.ສ 1357) ວຽງຈັນກໍໄດ້ສືບຕໍ່ຂະຫຍາຍຕົວມາເລື້ອຍໆ. ເມື່ອປີ ພ.ສ 2103 ( ຄ.ສ 1560 )
ໄດ້ຮັບການສະຖາປານາ ຂຶ້ນເປັນ “ ຈັນທະບູລີສີສະຕະນາຄະນາຫຸດອຸດຕະມະລາຊະທານີ ” ຈຸດໃຈກາງຂອງອານາຈັກ ລ້ານຊ້າງ
ຈາກນັ້ນເມືອງວຽງຈັນກໍໄດ້ເປັນກຳລັງແຮງກໍ່ສ້າງພື້ນຖານເສດຖະກິດ ການເມືອງ ວັດທະນະທຳ ສັງຄົມໃຫ້ຈະເລີນຮຸ່ງເຮືອງຮອບດ້ານ.
ພົງສາວະດານລາວກ່າວວ່າ: ເມືອງວຽງຈັນເປັນເມືອງໃຫຍ່ມີເຂດປົກຄອງ ຕິດຕໍ່ກັບເມືອງ ມະລຸກຂະນະຄອນ, ສີໂຄດຕະບອງ
(ແຂວງຄຳມ່ວນ) ແຕ່ບໍ່ທັນມີເອກະສານ ຂໍ້ມູນໃດໆມາຢັ້ງຢືນ ເປັນຫລັກຖານທີ່ແນ່ນອນເທື່ອ.
ຢູ່ໃນເຂດເມືອງວຽງຈັນນີ້ ເພິ່ນໄດ້ພົບເຫັນ ຮ່ອງຮອຍວັດທະນະທຳບູຮານຫລາຍເຊັ່ນ:ໃບເສມາຫີນ ສັນຍາລັກທາງພຸທະສາສະໜາ
ສະໄໝຕົ້ນ ທີ່ ພຣະພຸທະສາສະໜາ ເຂົ້າມາໃນຂົງເຂດນີ້ ສິລາຈາລຶກມອນ ພຣະພຸທະຮູບຫີນ ສິລະປະ ບາຢອນ ຂອມ
ຮູບເຈົ້າໄຊຍະວໍຣະມັນທີ VII ກະສັດຂອມ ສະຕະວັດທີ XII ແລະ ອື່ນໆ ຈິ່ງຢັ້ງຢືນວ່າ ເມືອງວຽງຈັນເປັນເມືອງບູຮານແທ້.
ໃນປີ ພ.ສ 2108 ( ຄ.ສ 1565 ) ຫໍພຣະແກ້ວກໍໄດ້ຮັບການກໍ່ສ້າງຂຶ້ນ ຊຶ່ງເປັນໄລຍະ ໄລ່ເລຍກັບການສະຖາປານາ
ເມືອງວຽງຈັນເປັນນະຄອນຫລວງ ຂອງອານາຈັກລ້ານຊ້າງ ໃຕ້ການນຳຂອງພຣະເຈົ້າໄຊຍະເຊດຖາທິຣາດ ໃນສະຕະວັດທີ XVI
ຫໍພຣະແກ້ວນີ້ ສ້າງຂຶ້ນເປັນບ່ອນ ປະດິດສະຖານຂອງ ພຣະແກ້ວມໍຣະກົດ (ພຣະພຸທະຮູບທ່ີ່ເຮັດດ້ວຍແກ້ວມໍຣະກົດ) ຫໍນີ້ຕັ້ງ
ຢູ່ໃນເຂດພຣະລາດຊະວັງເຈົ້າຊີວິດ ໄກຈາກຝັງແມ່ນ້ຳຂອງ ປະມານ 150 ແມັດ.
ພຣະແກ້ວມໍຣະກົດ ແມ່ນມໍລະດົກທາງດ້ານວັດທະນະທຳ ທີ່ມີຄຸນຄ່າສູງ ໄດ້ປະດິດຢູ່ອານາຈັກລ້ານຊ້າງ ໃນສະຕະວັດທີ XVI ຫາ
ສະຕະວັດທີ XVIII ຕາມພົງສາວະດານ ລາວໄດ້ບັນທືກໄວ້ວ່າ: ເມື່ອປີ ພ.ສ 2090 (ຄ.ສ 1547) ພຣະເຈົ້າ
ໄຊຍະເຊດຖາທິລາດ ລາຊະໂອລົດຂອງພຣະເຈົ້າໂພທິສາລະລາດ ແຫ່ງນະຄອນຊຽງທອງ (ຫລວງພະບາງ) ໄດ້ຮັບການ
ສະຖາປະນາຂຶ້ນເປັນເຈົ້າຊີວິດໄປປົກຄອງອານາຈັກລ້ານນາ (ຊຽງໃໝ່) ຕາມຄຳຂໍຮ້ອງຂອງຊາວນະຄອນຊຽງໃໝ່ ໃນເວລານັ້ນ
ພຣະແກ້ວມໍລະກົດ ໄດ້ປະດິດສະຖານຢູ່ນະຄອນຊຽງໃໝ່ ນັ້ນແລ້ວ ພຣະເຈົ້າໄຊຍະເຊດຖາທິລາດ ໄດ້ມີຄວາມເຫລື້ອມໃສ
ໃນພຣະແກ້ວມໍລະກົດເປັນຢ່າງຍິ່ງຈື່ງໄດ້ອັນເຊີນເອົາ ພຣະແກ້ວມໍຣະກົດ ມາປະດິດສະຖານໄວ້ນະຄອນຊຽງທອງ (ຫລວງພຣະບາງ)
ເພື່ອຄວາມປອດໄພ ຍ້ອນວ່າເວລານັ້ນ ນະຄອນຊຽງໃໝ່ ເປັນເປົ້າໝາຍການຮຸກຮານຂອງ ພະມ້າ.
ຕໍ່ມາໃນປີ ພ.ສ 2103 (ຄ.ສ 1560) ໄດ້ຍົກຍ້າຍນະຄອນຫລວງ ຈາກນະຄອນຊຽງທອງ ລົງມາສ້າງຕັ້ງເມືອງວຽງຈັນ ເຖິງປີ
ພ.ສ 2108 (ຄ.ສ 1565) ພຣະເຈົ້າໄຊຍະເຊດຖາທິຣາດ ຈິ່ງໄດ້ໃຫ້ນາຍຊ່າງປຸກສ້າງ ຫໍພຣະແກ້ວຂຶ້ນເພື່ອເປັນບ່ອນປະດິດສະຖານ
ຂອງພຣະແກ້ວມໍຣະກົດ ຢູ່່ພາຍໃນບໍລິເວນພຣະລາດຊະວັງ ຂອງພຣະອົງເອງ. ນັບແຕ່ນັ້ນມາ ພຣະແກ້ວມໍລະກົດໄດ້ປະດິດສະຖານ
ຢູ່ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ຕະຫລອດຈົນມາເຖິງ ປີ ພ.ສ 2322 (ຄ.ສ 1779) ພຣະແກ້ວມໍລະກົດ ຈື່ງຖືກແມ່ທັບ ຂອງກຸງທົນບູລີ
ຢືດໄປໄວ້ ບາງກອກ ນັບວ່າພຣະແກ້ວ ໄດ້ປະດິດສະຖານ ຢູ່ກຸງສີສະຕະນາຄະນາຫຸດ ນານເຖິງ 219 ປີ. ເມື່ອເວລາຜ່ານມາເລີຍ
ມາຮອດປີ ພ.ສ 2369 (ຄສ 1826 ) – ພ.ສ 2372 (ຄ.ສ 1829) ວຽງຈັນຖືກຈູດເຜົາ ຍ້ອນສົງຄາມ ຫໍພຣະແກ້ວ ກໍຄືສິ່ງ
ກໍ່ສ້າງອື່ນໆ ໄດ້ຖືກມ້າງເພໄປ ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ໄດ້ກາຍເປັນເມືອງຮ້າງໄປຊົ່ວໄລຍະໜຶ່ງ.

ຫໍພຣະແກ້ວຖືກໄພສົງຄາມ ລັດຊະການທີ III ຂອງ ກຸງຣັດຕະນະໂກສິນ ໄດ້ອອກຄຳສັ່ງໃຫ້ແມ່ທັບ ມາຈູດເຜົາວຽງຈັນ
(ພາບຖ່າຍ ປີ ພ.ສ 2455,ຄ.ສ 1912)

ຜ່ານໄລຍະເວລາໜຶ່ງ ສະຕະວັດ XIX ທີ່ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ ຖືກຖີ້ມປະຮ້າງໄປ ຈົນມາຮອດປະມານປີ ພ.ສ 2443(ຄ.ສ 1900)
ປະຊາຊົນລາວບັນດາເຜົ່າ ຈິ່ງໄດ້ທະຍອຍກັນເຂົ້າມາຕັ້ງຫລັກແຫລ່ງຢູ່ນະຄອນວຽງຈັນ ແລະ ກໍ່ສ້າງນະຄອນວຽງຈັນຄືນໃໝ່ ໃນເວລານັ້ນ
ຍັງເຫລືອແຕ່ຖານຊັ້ນລຸ່ມ ສ່ວນເສົາ ແລະ ຝາໄດ້ຖິ້ມປະເປັນຊາກທີ່ຫັກເພຕັ້ງຢູ່ເທົ່ານັ້ນ ສ່ວນຫລາຍມີແຕ່ເຄືອໄມ້ ຕົ້ນໄມ້ ເກີດຂຶ້ນ
ຖ້ວມທັບໄປໝົດ.

ມາເຖິງປີ ພ.ສ 2479 ( ຄ.ສ 1936 ) ຈິ່ງໄດ້ມີການບູລະນະສ້ອມແປງຄືນໃໝ່ ເພິ່ນໄດ້ຮັກສາຜັງກໍ່ສ້າງເດີມຂອງຫໍພຣະແກ້ວ
ໄວ້ເກືອບໝົດ ມີແຕ່ຫລັງຄາເທົ່ານັ້ນ ໄດ້ເຮັດໃໝ່.

ຫໍພຣະແກ້ວໄດ້ປະຕິສັງຂອນຄືນໃຫມ່ ໃນປັດຈຸບັນ ເປັນຫໍພິພິດທະພັນ
ແລະ ເປັນບ່ອນທ້ອນໂຮມວັດຖຸບູຮານ.
(ເປີດບໍລິການຮັບໃຊ້ມວນຊົນ ແຕ່ ວັນຈັນ ເຖິງ ວັນອາທິດ)

One Comment

  1. ແທ້ຫຼືບໍ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*